ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲಾಂಛನಗಳ ಪಟ್ಟಿ ಇಲ್ಲಿದೆ:
- ರಾಷ್ಟ್ರಧ್ವಜ: ಮೂರು ಪಟ್ಟಿಗಳ ಕೇಸರಿ, ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ಹಸಿರು ಧ್ವಜ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಶೋಕನ ಚಕ್ರವಿದೆ.
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ: ಅಶೋಕ ಸಿಂಹದ ರಾಜಧಾನಿ, ನಾಲ್ಕು ಸಿಂಹಗಳನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮ ಚಕ್ರದೊಂದಿಗೆ ಅಬ್ಯಾಕಸ್ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದೆ.
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗೀತೆ: "ವಂದೇ ಮಾತರಂ," ಬಂಕಿಮ್ ಚಂದ್ರ ಚಟ್ಟೋಪಾಧ್ಯಾಯರಿಂದ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷಿ: ನವಿಲು
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಾಣಿ: ರಾಯಲ್ ಬೆಂಗಾಲ್ ಟೈಗರ್.
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮರ: ಭಾರತೀಯ ವ್ಯಾಟ್ (ಫಿಕಸ್ ಬೆಂಗಾಲೆನ್ಸಿಸ್).
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣ್ಣು: ಮಾವು.
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೂವು: ಕಮಲ.
- ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆ: ರವೀಂದ್ರನಾಥ ಟ್ಯಾಗೋರ್ ರಚಿಸಿದ ಜನಗಣ ಮನ.
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡೆ: ಫೀಲ್ಡ್ ಹಾಕಿ.
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್: ಶಕ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್.
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬೆಳೆ: ಕುಂಬಳಕಾಯಿ (ಕದ್ದು).
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲಚರ ಪ್ರಾಣಿ: ಗಂಗಾ ಡಾಲ್ಫಿನ್.
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಾಣಿ: ಭಾರತೀಯ ಆನೆಗಳು.
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನದಿ: ಗಂಗಾ (ಗಂಗಾ).
- ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕರೆನ್ಸಿ: ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ (INR).
ಭಾರತದ ಈ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಭಾರತೀಯ ಜನರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿವೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೆ ಹೆಮ್ಮೆ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಗುರುತಿನ ಮೂಲವಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ
ಕೆಳಗಿನವುಗಳು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ:
| ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳು |
| ಕ್ರಮ ಸಂಖ್ಯೆ | ಶೀರ್ಷಿಕೆ | ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳು |
| 1 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜ | ತಿರಂಗ |
| 2 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರ ಗೀತೆ | ಜನ ಗಣ ಮನ |
| 3 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ | ಸಾಕಾ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ |
| 4 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗೀತೆ | ವಂದೇ ಮಾತರಂ |
| 5 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲಾಂಛನ | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲಾಂಛನ |
| 6 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣ್ಣು | ಮಾವು |
| 7 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನದಿ | ಗಂಗಾ |
| 8 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಾಣಿ | ರಾಯಲ್ ಬೆಂಗಾಲ್ ಟೈಗರ್ |
| 9 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮರ | ಭಾರತೀಯ ಬಾನ್ಯನ್ |
| 10 | ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲಚರ ಭಾರತ | ಗಂಗಾ ನದಿ ಡಾಲ್ಫಿನ್ |
| 11 | ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷಿ ಭಾರತ | ಭಾರತೀಯ ನವಿಲು |
| 12 | ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕರೆನ್ಸಿ ಭಾರತ | ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ |
| 13 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರೀಸೃಪ | ಕಿಂಗ್ ಕೋಬ್ರಾ |
| 14 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಾಣಿ | ಭಾರತೀಯ ಆನೆ |
| 15 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೂವು | ಕಮಲ |
| 16 | ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತರಕಾರಿ | ಕುಂಬಳಕಾಯಿ |
| 17 | ನಿಷ್ಠೆಯ ಪ್ರಮಾಣ | ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ |
ಹೆಸರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳು
ಭಾರತವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳ ಶ್ರೀಮಂತ ವಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೆಮ್ಮೆಪಡುತ್ತದೆ, ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಆಳವಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಭಾರತದ ಎಲ್ಲಾ 17 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ, ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ಕೆಳಗೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
1. ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜ (ತಿರಂಗ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ತ್ರಿರಂಗ) - ತಿರಂಗ, ಅಥವಾ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಧ್ವಜ, ರಾಷ್ಟ್ರದ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯಗಳ ಸಾಕಾರವಾಗಿ ನಿಂತಿದೆ. ಪಿಂಗಲಿ ವೆಂಕಯ್ಯ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಇದನ್ನು ಸಂವಿಧಾನ ಸಭೆಯು 22 ಜುಲೈ 1947 ರಂದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಈ ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು:
- ಕೇಸರಿ : ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಧೈರ್ಯವನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ.
- ವೈಟ್ ಮಿಡಲ್ ಬ್ಯಾಂಡ್ : ಧರ್ಮ ಚಕ್ರದೊಂದಿಗೆ ಶಾಂತಿ, ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಸದಾಚಾರವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
- ಹಸಿರು : ಫಲವತ್ತತೆ, ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಮಂಗಳಕರತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.
- ಧರ್ಮ ಚಕ್ರ : ಅಶೋಕನ ಸಾರನಾಥ ಸಿಂಹ ರಾಜಧಾನಿಯಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾದ ಚಕ್ರ, 24 ಕಡ್ಡಿಗಳು.
2. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲಾಂಛನ (ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯ ಲಾಂಛನ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯ ಲಾಂಛನ) - ಸಾರಾನಾಥದಲ್ಲಿರುವ ಅಶೋಕನ ಸಿಂಹ ರಾಜಧಾನಿಯಿಂದ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ, ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲಾಂಛನವು ಶಕ್ತಿ, ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ. ಅದರ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯ, “ಸತ್ಯಮೇವ ಜಯತೆ” (“ಸತ್ಯ ಮಾತ್ರ ಜಯಿಸುತ್ತದೆ”), ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಭಾರತದ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ. ಲಾಂಛನವು ನಾಲ್ಕು ಏಷಿಯಾಟಿಕ್ ಸಿಂಹಗಳನ್ನು ಅಬ್ಯಾಕಸ್ನಲ್ಲಿ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ನಿಂತಿದೆ, ಆನೆಯ ಶಿಲ್ಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ನಾಗಾಲೋಟದ ಕುದುರೆ, ಬುಲ್ ಮತ್ತು ಸಿಂಹವನ್ನು ಕಮಲದ ಮೇಲೆ ಮಧ್ಯಂತರ ಚಕ್ರಗಳಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
3. ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ (ಸಕಾ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ಸಕಾ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್) - 1957 ರಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಸಮಿತಿಯು ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಶಕ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ಭಾರತದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. 1 ಚೈತ್ರ 1879 ಶಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು (22 ಮಾರ್ಚ್ 1957 ಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ), ಇದು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ತಿಂಗಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ:
ಚೈತ್ರ, ವೈಶಾಖ, ಜ್ಯೈಷ್ಠ, ಆಷಾಢ, ಶ್ರವಣ, ಭಾದ್ರಪದ, ಅಶ್ವಿನ್, ಕಾರ್ತಿಕ, ಆಗ್ರಹಾಯನ, ಪೌಷ, ಮಾಘ ಮತ್ತು ಫಾಲ್ಗುಣ. ಈ ತಿಂಗಳುಗಳು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದಿನಾಂಕಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಇದು ಭಾರತದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ:
4. ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆ (ಜನ ಗಣ ಮನ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ಜನ ಗಣ ಮನ) - "ಜನ ಗಣ ಮನ" ಮೂಲತಃ ಬಂಗಾಳಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ರವೀಂದ್ರನಾಥ ಠಾಗೋರ್ ಅವರಿಂದ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಸಂವಿಧಾನ ಸಭೆಯು ಅದರ ಹಿಂದಿ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಾಗ 24 ಜನವರಿ 1950 ರಂದು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆಯಾಯಿತು. ಐದು ಚರಣಗಳೊಂದಿಗೆ, ಈ ಗೀತೆಯು ಭಾರತದ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಏಕತೆಗೆ ಭಾವಗೀತೆಯಾಗಿದೆ.
5. ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗೀತೆ (ವಂದೇ ಮಾತರಂ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ವಂದೇ ಮಾತರಂ) - ಬಂಕಿಮಚಂದ್ರ ಚಟರ್ಜಿಯವರು ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿರುವ "ವಂದೇ ಮಾತರಂ" ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್ ಅವರು 1950 ರ ಜನವರಿ 24 ರಂದು ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಮಾನ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಈ ಹಾಡು 1896 ರ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿತು ಮತ್ತು ಬಂಕಿಮಚಂದ್ರರ ಕಾದಂಬರಿ "ಆನಂದ ಮಠ" (1882) ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.
6. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕರೆನ್ಸಿ (ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ) - ಭಾರತೀಯ ರೂಪಾಯಿ (ISO ಕೋಡ್: INR, ಚಿಹ್ನೆ ₹) ಭಾರತ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಅಧಿಕೃತ ಕರೆನ್ಸಿಯಾಗಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ನಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ, ಅದರ ಚಿಹ್ನೆಯನ್ನು ದೇವನಾಗರಿ ವ್ಯಂಜನ “₹” (ರಾ) ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಕ್ಷರ “ಆರ್” ನಿಂದ 2010 ರಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಉದಯ ಕುಮಾರ್ ಧರ್ಮಲಿಂಗಂ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ, INR ಚಿಹ್ನೆಯು ಭಾರತದ ಸಂಕೇತವನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುವ ಸಮಾನತೆಯ ಸಂಕೇತವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ. ಆರ್ಥಿಕ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಬಯಕೆ. ಇದು ಭಾರತೀಯ ತ್ರಿವರ್ಣ ಧ್ವಜದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿದೆ.
7. ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಾಣಿ (ಬಂಗಾಳ ಹುಲಿ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ಬಂಗಾಳ ಹುಲಿ) - ರಾಯಲ್ ಬೆಂಗಾಲ್ ಟೈಗರ್ ಅನ್ನು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಾಣಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ 1973 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿರುವ ಹುಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ರಾಯಲ್ ಬೆಂಗಾಲ್ ಟೈಗರ್ ಅನ್ನು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಾಣಿ ಎಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಭವ್ಯವಾದ ಜೀವಿ ತನ್ನ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಭಾರತದ ಸಮರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ.
8. ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷಿ (ನವಿಲು)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ನವಿಲು) - ಇದು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷಿ ನವಿಲು. ಫೆಬ್ರವರಿ 1, 1963 ರಂದು, ಭಾರತೀಯ ನವಿಲು (ಪಾವೊ ಕ್ರಿಸ್ಟಾಟಸ್) ಅನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಕ್ಷಿ ಎಂದು ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾಯಿತು. ಅದರ ಸುಂದರವಾದ ಬಣ್ಣಗಳು ಮತ್ತು ನೃತ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ, ಪರಿಗಣನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಏವಿಯನ್ ಪ್ರಭೇದಗಳು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ವರ್ಣಗಳ ಸಾಮರಸ್ಯದ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಸಂಕೇತವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
9. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲಚರ ಪ್ರಾಣಿ (ಡಾಲ್ಫಿನ್)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ಡಾಲ್ಫಿನ್) - ಗಂಗಾ ನದಿ ಡಾಲ್ಫಿನ್, ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಲಚರ ಪ್ರಾಣಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಗಂಗಾ ಮತ್ತು ಯಮುನಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ.
10. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣ್ಣು (ಮಾವು)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ಮಾವು) - ಒಂದು ದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣ್ಣು ಆ ದೇಶದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹಣ್ಣಿನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಮ್ಯಾಂಗಿಫೆರಾ ಇಂಡಿಕಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಮಾವು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಣ್ಣಿನ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಹಣ್ಣುಗಳ ರಾಜ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸರಕುಗಳ ಸುಗಂಧ ಮತ್ತು ರುಚಿ ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ.
11. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೂವು (ಕಮಲ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ ( ಕಮಲ ) - ದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೂವು ಅದರ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಗುರುತನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದೇಶದಲ್ಲಿ, ಕಮಲದ ಹೂವನ್ನು ಅದರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೂವು ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಮಲ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ನೆಲುಂಬೊ ನ್ಯೂಸಿಫೆರಾ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೂವು ಎಂಬ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಇದು ಆಳವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅರ್ಥ, ಸಮೃದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಲ ಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ.
12. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮರ (ಆಲದ ಮರ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ಆಲದ ಮರ) - ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮರ, ಆಲದ ಮರವು (ಫಿಕಸ್ ಬೆಂಗಾಲೆನ್ಸಿಸ್) ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಅದರ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯ ಮತ್ತು "ಇಚ್ಛೆಯ ನೆರವೇರಿಕೆ ಮರ" ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಜೀವಂತ ಗುಂಪುಗಳ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ಆವಾಸಸ್ಥಾನ.
13. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನದಿ (ಗಂಗಾ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ಗಂಗಾ) - ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗಂಗೆಯನ್ನು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನದಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಅನುಯಾಯಿಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗೌರವವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗಂಗಾ ನದಿಯು ಭಾರತದ ಅತಿ ಉದ್ದದ ನದಿ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ವಾರಣಾಸಿ ಮತ್ತು ಹರಿದ್ವಾರ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ನಗರ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಇದರ ಕೋರ್ಸ್.
14. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರೀಸೃಪ (ಕಿಂಗ್ ಕೋಬ್ರಾ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ಕಿಂಗ್ ಕೋಬ್ರಾ) - ಕಿಂಗ್ ಕೋಬ್ರಾವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರೀಸೃಪ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಓಫಿಯೋಫಾಗಸ್ ಹನ್ನಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ರಾಜ ನಾಗರಹಾವು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರೀಸೃಪ ಎಂಬ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಇದು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭಗವಾನ್ ಶಿವನೊಂದಿಗಿನ ಅದರ ಪವಿತ್ರ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.
15. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಾಣಿ (ಭಾರತೀಯ ಆನೆ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ಭಾರತೀಯ ಆನೆ) - ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಾಣಿಯಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಆನೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಾಣಿ ಎಂದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಲಾದ ಭಾರತೀಯ ಆನೆಯು ಭೂಖಂಡದ ಏಷ್ಯಾಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಆವಾಸಸ್ಥಾನದ ನಷ್ಟ ಮತ್ತು ಕ್ಷೀಣಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಉದ್ಭವಿಸುವ ವಿವಿಧ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತದೆ.
16. ನಿಷ್ಠೆಯ ಪ್ರಮಾಣ (ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ)
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆ (ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ) - ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಯು ಭಾರತದ ಸಾರ್ವಭೌಮ ರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೆ ನಿಷ್ಠೆಯ ಗಂಭೀರ ಘೋಷಣೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ 1962 ರಲ್ಲಿ ಪಿಡಿಮರ್ರಿ ವೆಂಕಟ ಸುಬ್ಬಾ ರಾವ್ ಅವರು ತೆಲುಗು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನ ಮತ್ತು ಗಣರಾಜ್ಯೋತ್ಸವದಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪುನರಾವರ್ತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲಾಂಛನಗಳು ದೇಶದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಆದರ್ಶಗಳ ಬಹುಮುಖಿ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸಾಕಾರಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ.
